Woensdag organiseert de Associatie Universiteit & Hogescholen Antwerpen de jobbeurs Moving Forward. En op 25 maart organiseert de Provinciale Ontwikkelingsmaatschappij Antwerpen We Are Chemistry in Bluepoint in Berchem, waar een 350-tal studenten en jonge werkzoekenden op zoek kunnen gaan naar een job in de chemie, de farma of de kunststoffen.
Die zoektocht naar een job zal in het algemeen iets moeilijker lopen dan in de voorbije jaren. In de laatste twaalf maanden tot januari 2026 zijn er bij de VDAB slechts 608 nieuwe vacatures binnengekomen voor de chemiesector in de provincie Antwerpen. Dat is het laagste aantal in tien jaar tijd.
Dip geldt voor hele arbeidsmarkt
Ook voor de volledige arbeidsmarkt is er een flinke dip. We zitten in zijn geheel nu aan het laagste aantal vacatures sinds 2018, op het coronajaar 2021 na. Dat coronajaar speelde minder mee in de chemiesector, omdat de chemiefabrieken toen wel volledig zijn blijven draaien. Ook in de dienstensector gaat het niet zo goed. In de sector ‘diensten aan personen’ is het aantal vacatures in de provincie Antwerpen in twee jaar tijd bijvoorbeeld met 30 procent gedaald.
Dat komt onder meer omdat de economische groei lager ligt dan in de vorige jaren. Niet in het minst door de crisis in de chemiesector en bij uitbreiding in de hele industrie. Sinds het begin van de oorlog in Oekraïne zijn de energieprijzen voor Europese bedrijven fors gestegen, waardoor ze minder goed kunnen concurreren met fabrieken uit de Verenigde Staten, het Midden-Oosten en Azië. En sinds de invoering van de Amerikaanse handelstarieven en de overproductie in China, worden de Europese markten overspoeld met goedkope Chinese producten. Dat heeft tot veel jobverlies geleid bij Antwerpse chemiebedrijven.
Even wegblijven van jobbeurzen
“Wij hebben momenteel zeer weinig tot geen openstaande vacatures”, zegt Danny Erreweyaert, woordvoerder van het chemiebedrijf Evonik in Antwerpen. “Dat is een gevolg van de crisis en de daarmee gepaard gaande besparingsprogramma’s. In de volgende jaren zullen er wel enkele hogere profielen en leidinggevenden op pensioen gaan, en die mensen moeten we wel vervangen.”
Ook BASF, dat tegen eind 2028 in Antwerpen zo’n zeshonderd banen wil schrappen, neemt nauwelijks nog mensen aan. “Momenteel hebben we geen vacatures”, zegt Lotte Dierckx, woordvoerder van BASF. “Het aantal aanwervingen zal dit jaar minder zijn dan een derde van het aantal aanwervingen in normale jaren.”
Bij het chemiebedrijf Covestro klinkt hetzelfde geluid. “We hebben slechts een beperkt aantal vacatures openstaan en nemen voorlopig dus ook niet meer deel aan jobbeurzen”, zegt Ann De Bie, woordvoerder van Covestro. “Er is wel een vergrijzingsgolf in ons bedrijf, maar in de afgelopen vijf jaar hebben we in Antwerpen al driehonderd nieuwe collega’s verwelkomd om dat op te vangen. Ook de vacatures voor onze nieuwe fabriek voor de productie van aniline zijn allemaal ingevuld.”
Indaver en Ineos werven wel volop aan
Dat wil niet zeggen dat jongeren die dit jaar afstuderen, zich grote zorgen moeten maken. Er zijn minder vacatures, maar er zijn er nog wel. “Wij hebben achttien vacatures in de haven openstaan, waarvan elf op Linkeroever en zeven op Rechteroever. Voornamelijk in de productie en het onderhoud”, zegt Inge Baertsoen, woordvoerder van Indaver.
Dat heeft onder meer te maken met de nieuwe Plastic2Chemicals-fabriek voor chemische recyclage die Indaver onlangs in de Antwerpse haven heeft geopend. Die zorgt ervoor dat er van yoghurtpotjes en vleesschaaltjes die we in de blauwe PMD-zak gooien, eindeloos lang nieuwe en propere yoghurtpotjes en vleesschaaltjes kunnen worden gemaakt. Ook op de website van Ineos staan nog zeven vacatures voor de nieuwe fabriek Project One, die begin volgend jaar in de Antwerpse haven opengaat.
Moeilijker, maar niet supermoeilijk
De samenvatting is dus dat het de laatste jaren moeilijker is geworden om een job te vinden in de industrie, maar dat het ook weer niet supermoeilijk is. Het is wel crisis. Er komen maar iets meer dan acht jongeren op de arbeidsmarkt voor elke tien 55-plussers die aan de slag zijn. Dat blijft krap.
Een van de grootste knelpuntberoepen blijft bijvoorbeeld dat van technicus in de industrie. “In januari 2024 waren er voor dat profiel in de regio Antwerpen-Waasland 2,4 werkzoekenden per vacature. Vandaag is dat gestegen tot 4,3”, zegt arbeidsmarktexpert Pieter Leuridan.
“Maar om van een comfortabele en flexibele arbeidsmarkt te spreken, moeten we aan zes werkzoekenden per vacature zitten. En daar zitten we dus nog lang niet, ook al is het aantal vacatures voor technische profielen in de Antwerps-Wase industrie in twee jaar tijd met 28 procent gedaald. In januari 2024 bleven vacatures in de industrie gemiddeld 30 dagen openstaan. Vandaag duurt het nog altijd 24 dagen om een geschikte werknemer te vinden.”