“De uitdaging is niet een tekort aan ruimte, maar een inefficiënt gebruik ervan”, zegt Jo De Rycke, directeur van Unizo provincie Antwerpen. De organisatie ziet leegstaande panden daarbij niet alleen als probleem, maar ook als kans. Herbestemming naar wonen, ambacht of dienstverlening kan volgens hen bijdragen aan levendige en multifunctionele kernen.
Een belangrijke oorzaak van de aanhoudende leegstand ligt volgens Unizo bij het beleid. Zolang bouwen en ontwikkelen buiten stads- en dorpskernen eenvoudiger blijft, zal de druk op de centra niet afnemen. Lokale besturen moeten daarom duidelijke keuzes maken en sterker inzetten op kernversterking, afgestemd op de eigen identiteit van elke gemeente.
Daarnaast vormt de huurmarkt een rem op herinvulling. Ondanks de stijgende leegstand blijven handelshuren vaak te hoog of onvoldoende aangepast aan de economische realiteit. Hierdoor haken startende en lokale ondernemers af. Unizo pleit voor meer flexibiliteit, realistische prijzen en formules zoals tijdelijke contracten of groeimodellen.
Tot slot benadrukt de organisatie het belang van ‘placemaking’: het creëren van aantrekkelijke plekken waar mensen willen verblijven. Dat gaat verder dan evenementen of kleine ingrepen in de publieke ruimte en vraagt een doordachte mix van functies zoals wonen, werken en beleven.
Volgens Unizo zijn sterke kernen essentieel voor zowel de lokale economie als de sociale cohesie. De toekomst ligt niet in extra vierkante meters, maar in een slimmer en kwalitatiever gebruik van de bestaande ruimte.
