Wouter Fimmers maakte sinds 2018 van schrijven en spreken zijn onderneming. Meer dan 1.000 afscheidsceremonies later combineert hij het vak van ceremoniespreker met huwelijksceremonies, filosofische gesprekken en auteurschap. De zakelijke uitdaging ligt voor hem vooral achter de schermen: efficiënter organiseren zonder van persoonlijke verhalen een gestandaardiseerd product te maken.
Fimmers is master in de woordkunst en gaf jarenlang les in theater en spreken voor publiek. Toch lag een loopbaan als ceremoniespreker aanvankelijk niet voor de hand. Het idee ontstond tijdens een periode waarin hij naar een nieuwe professionele richting zocht. Zijn eerste opdracht kwam bovendien sneller dan verwacht. In plaats van mee te lopen met een lokale uitvaartondernemer, kreeg hij meteen het adres van een familie en het tijdstip van de plechtigheid.
“Ik zat plots, zonder enige ervaring, met verdrietige mensen aan tafel”, vertelt Fimmers. “Maar meteen na die eerste ceremonie voelde ik dat het goed zat. Dit vak paste bij mij.”
Eerst luisteren
Sindsdien verzorgde hij meer dan 1.000 afscheidsceremonies. Zijn werkwijze begint telkens rond de tafel bij een familie. Daar verzamelt Fimmers niet alleen de klassieke gegevens over iemands leven, maar vooral herinneringen, gewoontes, uitspraken en kleine anekdotes.
“Mijn motto is: eerst luisteren, dan schrijven”, zegt hij. “Een geboorteplaats, beroep, huwelijk of aantal kinderen vertelt iets over een levensloop. Maar het vertelt nog niet wie iemand was. Daarvoor heb ik de kleine verhalen nodig.”
Pas daarna verwerkt hij het gesprek tot een tekst voor de ceremonie. Daarbij schrijft Fimmers nadrukkelijk voor het gesproken woord. Ritme, stiltes, timing, intonatie en eventueel humor maken deel uit van het schrijfproces. Literaire formuleringen zijn daarbij ondergeschikt aan herkenbaarheid.
Die aanpak gebruikt hij ook voor huwelijksceremonies. De toon verschilt, maar het werkproces blijft vergelijkbaar: luisteren naar mensen, bepalen wat hen typeert en daar een verhaal van maken dat voor een publiek werkt.
Ondernemer achter de spreker
Na acht jaar en meer dan duizend afscheiden is Fimmers niet alleen bezig met taal. Ook planning, administratie en organisatie vragen steeds meer aandacht. Daar botst hij op een spanning die voor zijn onderneming bepalend is.
“Als ondernemer wil je organiseren, je werkwijze verbeteren, efficiënter werken en groeien”, zegt hij. “Maar de essentie van wat ik doe, mag nooit een efficiënt productieproces worden.”
Technologie kan volgens hem administratie en planning ondersteunen. Het inhoudelijke werk ligt anders. Een familiegesprek inkorten omdat de agenda volloopt, past niet in die werkwijze. Ook het schrijven zelf wil hij niet automatiseren of herleiden tot terugkerende standaardteksten. Soms verandert hij bewust één woord omdat het volgens hem beter bij het vertelde leven past.
Dat is ook praktisch een uitdaging. Een afscheid laat zich nauwelijks vooraf plannen. Tussen het eerste telefoontje en de ceremonie liggen vaak slechts enkele dagen. In die periode voert Fimmers het familiegesprek, verwerkt hij de informatie, schrijft hij de tekst en brengt hij die uiteindelijk zelf.
Levenslessen aan tafel
De vele gesprekken hebben intussen ook een tweede spoor in zijn werk geopend. Fimmers volgde opleidingen tot filosofisch gespreksleider en merkte hoe vaak dezelfde levensvragen terugkeren. Aan de tafel van nabestaanden gaat het volgens hem opvallend weinig over functietitels, bezit of professionele prestaties. Relaties, reizen, vriendschappen, karaktertrekken en kleine gewoontes krijgen veel vaker een plaats.
Die observaties vormden mee de basis voor zijn boek ‘Amor fati’, over leven met de dood. In negentien kortverhalen laat hij leven en dood samenkomen rond filosofische vragen. Grote antwoorden claimt hij na meer dan duizend ceremonies niet te hebben.
“Misschien heeft dit beroep me vooral geleerd om betere vragen te stellen”, zegt Fimmers.
Ieder verhaal dezelfde aandacht
Sommige opdrachten blijven nadrukkelijk hangen. Zo verzorgde Fimmers de afscheidsceremonie van Michiel Vandeweert in het stadion van Krc Genk. Door de omvang en publieke belangstelling was dat een uitzonderlijke opdracht. Toch wijst hij vooral op de andere ceremonies die hij in dezelfde week verzorgde. Eén daarvan was net het kortste afscheid dat hij tot dan toe had meegemaakt.
Die tegenstelling typeert zijn onderneming. Het ene levensverhaal bereikt een groot publiek, het andere speelt zich af in een kleine aula. De voorbereiding mag daar volgens Fimmers niet van afhangen.
Na meer dan 1.000 ceremonies zoekt hij daarom niet in de eerste plaats naar manieren om sneller teksten te produceren. De zakelijke winst moet vooral komen uit alles wat rondom het schrijven beter georganiseerd kan worden. Zo wil hij tijd vrijhouden voor het gedeelte dat zich moeilijk laat meten of automatiseren.
“Misschien zit precies daarin voor mij de uitdaging van het ondernemerschap: professionaliseren zonder het persoonlijke weg te organiseren”, besluit Fimmers. “Na meer dan duizend keer afscheid nemen weet ik vooral dat ik nog lang niet uitgeluisterd ben.”
