In de periode 2020 tot 2025 werden in Limburg in totaal 788 patentfamilies gepubliceerd. De jaarlijkse cijfers tonen een wisselend beeld, met een dieptepunt in 2024 (slechts 104 patenten). Het was iets beter in 2025 (130 stuks) en dus lijkt er zich na een uitgesproken terugval, een voorzichtig herstel af te tekenen. Nochtans blijven de Limburgse bedrijven achterop hinken.
Innovatiekracht
“De toekomst van onze economie hangt af van onze innovatiekracht”, zeggen Johann Leten en Cathérine Dreesen van Voka Limburg. “Het beschermen van intellectuele eigendom via patenten is daarbij cruciaal. Alleen zo kunnen we de concurrentiepositie van Limburg behouden en versterken.”
Volgens de werkgeversorganisatie zijn patenten meer dan een juridisch instrument. Ze gelden ook als graadmeter voor de technologische slagkracht van een regio. Net daarom kijkt Voka met aandacht naar de evolutie in Limburg, waar het aantal publicaties sterker terugvalt dan op Belgisch niveau.
Grillig verloop
Vooral 2024 springt eruit als zwak jaar, met beduidend minder eerst gepubliceerde patentfamilies. Een mogelijke verklaring is een vertraagd effect van beslissingen die bedrijven tijdens of vlak na de coronaperiode namen. “Tussen de aanvraag en de publicatie van een patent zit ongeveer 18 maanden”, zegt Cathérine Dreesen. “De huidige cijfers weerspiegelen dus beslissingen uit het verleden.” In 2022 zakte het Limburgse aandeel in de Belgische eerst gepubliceerde aanvragen tot 4,7 procent. In 2025 klom dat opnieuw naar 6,1 procent, wat wijst op hernieuwde activiteit.
Drempels voor kmo’s
“In tegenstelling tot de dalende trend over vijf jaar in Limburg blijft het aantal octrooiaanvragen op nationaal niveau min of meer stabiel”, zegt Bram Dejan, Managing Partner bij Gevers. “Een daling hoeft op zich niet negatief te zijn, maar de trend verdient wel aandacht.”
Volgens Voka en Gevers spelen meerdere factoren mee. Zo beschikken Limburgse bedrijven niet altijd over voldoende gespecialiseerd technisch talent, terwijl ook het beperkte aantal grote R&D-spelers in de provincie doorweegt. Daarnaast blijkt het aanvraagproces voor veel kmo’s complex. “Voor veel bedrijven is het terugverdieneffect van patenten niet altijd duidelijk, terwijl het een van de beste beschermingsmechanismen is die je kan hebben voor je product”, aldus Dreesen, tot besluit.
