aanbesteding

“Wij sluiten eigen kmo’s uit voor overheidsopdrachten”

Slechts 31% van de opdrachten wordt in België aan een kmo gegund, terwijl zij 99% van de ondernemingen uitmaken en zorgen voor 70% van de private jobs. Bart Lodewyckx van Unizo Limburg vindt dat niet kunnen. “Voor veel ondernemers voelt een overheidsopdracht als een toneelstuk waarvan de cast al lang gekozen is. Complexe procedures, zware administratie, selecties op maat van grote bedrijven en raamcontracten die vier jaar lang op slot zitten: het systeem is zogezegd open, maar in werkelijkheid gesloten. Zo duwt de overheid haar eigen lokale economie in de coulissen”, zegt Lodewyckx.

“Overheidsopdrachten zijn krachtige instrumenten waarmee de overheid haar economie kan sturen”, weet de gedelegeerd bestuurder van Unizo Limburg. “Overheden zeggen dat kmo’s hier kans op maken, maar wie een bestek opent, merkt meteen dat het quasi onmogelijk is om echt mee te doen. De papierberg is enorm, de regels zijn ingewikkeld, bijna alle risico’s liggen bij de ondernemer en grote bedrijven krijgen voorrang door gunningen op de laagste prijs. Dan haakt de gemiddelde kmo gewoon af. En dat is een probleem, want zo mist de overheid concurrentie, kwaliteit en lokale bedrijven die het verschil maken. Op deze manier creëer je geen eerlijke markt, maar een beperkt clubje dat het merendeel van de opdrachten binnenhaalt die worden betaald met belastinggeld. Elke ondernemer zou een eerlijke kans moeten krijgen om deel te nemen aan deze opdrachten. Zo niet is dit een gemiste kans voor onze lokale economie.”

Lodewyckx en zijn Unizo doen meteen 10 voorstellen om de weg naar kmo-vriendelijke overheidsopdrachten te organiseren. “We pleiten in ons dossier onder meer voor het invoeren van een verklaring op eer bij inschrijving, zodat kmo’s niet langer een hele stapel verplichte documenten moeten aanleveren, maar enkel bij gunning of in een latere fase bewijsstukken hoeven te tonen. Daarnaast vragen we dat biedvergoedingen verplicht worden toegekend wanneer substantiële inspanningen worden gevraagd, zodat ondernemers niet langer gratis werk moeten leveren bij complexe opdrachten.” En er zijn nog heel wat voorstellen die het aanbestedingslandschap moeten openbreken, procedures vereenvoudigen en zorgen voor een gelijk speelveld waar elke ondernemer eerlijke kansen krijgt. “Zo kunnen publieke middelen opnieuw maximaal lokale waarde creëren en wordt de markt weer eerlijk, transparant en toegankelijk voor iedereen”, besluit Bart Lodewyckx.