Het was een van de grote vragen binnen de Belgische telecommarkt de voorbije jaren: wat is Liberty nu eigenlijk van plan met Telenet? Het nieuws van woensdag dat Liberty Global Telenet onderbrengt bij zijn Nederlandse telecomdochter Ziggo Group en dat de kabelactiviteiten verder verkocht worden, zijn de eerste puzzelstukken die vallen. Liberty lijkt Telenet daarmee nog verder uit te kleden.
“Vorig jaar besteedde Telenet al zijn servicecenter uit en ook de IT-dienst werd geoutsourcet”, merkt Magali Verhaegen, vakbondssecretaris bij het ACV, op. Ook de kapitaalintensieve kabelactiviteiten gaan op de schop. Telenet had de aanleg van glasvezel in een joint venture met Fluvius ondergebracht, Wyre. Daarin had Telenet twee derde en Fluvius een derde van de aandelen. Telenet verkoopt nu de helft van zijn belang aan een nog nader te bepalen partij. De resterende 33 procent in Wyre wordt niet in Ziggo ondergebracht, maar bij Liberty zelf. “Het is al een tijd duidelijk dat Telenet zich volledig wil terugtrekken uit de kabelactiviteiten”, zegt Verhaegen. “Liberty Group investeert doorgaans niet graag in de telecominfrastructuur zelf, want die vindt het te kapitaalintensief”, zegt Tom Evens, professor media-economie aan de UGent.
Wat rest, zijn de commerciële telecomactiviteiten zoals de verkoop van telecomformules, de ontwikkeling en installatie van digiboxen, de winkels en de mediabelangen. “Telenet zei al in de ondernemingsraad dat het de toekomst van de winkels onderzoekt. Het rendement ervan wordt grondig doorgelicht”, zegt Eric Vuchelen, secretaris bij ACLVB.
Ook de toekomst van de mediabelangen is onzeker. Telenet is eigenaar van de Play-zenders (voorheen Vier) en van het productiehuis Woestijnvis en bezit 50 procent in Streamz. Het had ook een groot belang in het succesvolle productiehuis Caviar, maar dat werd recent verkocht, omdat het niet langer prioritair was voor Telenet. Die vraag wordt ook al enige tijd over Play gesteld. Er circuleert een gerucht dat Telenet die zender aan Studio 100 zou verkopen. De ceo van Studio 100, Gert Verhulst, is met De tafel van Gert en De Verhulstjes nu al het belangrijkste schermgezicht van de zender. De mediastrategie is vooral het kind van John Porter, de huidige Telenet-ceo, een vertrouweling van de grote Liberty-aandeelhouder en baas, John Malone. Ook daar gaat het verhaal dat, wanneer de 69-jarige Porter ermee stopt, de mediapoot verder afgebouwd wordt. Liberty heeft in andere landen waar het actief is op de telecommarkt niet echt de strategie om telecom met media te combineren.
DPG of Telenet: wie koopt wie?
Play staat, zoals alle klassieke zenders, financieel onder druk door de teruglopende inkomsten uit reclame en de concurrentie van streaming. Telenet pompte vorige maand wel nog 45 miljoen euro extra kapitaal in de zender. “Dat kan erop duiden dat Telenet Play wil houden, of net dat het Play klaarstoomt om over enkele jaren te verkopen”, zegt Evens. Ook over de toekomst van Streamz, dat vorig jaar voor het eerst break-even draaide, circuleren verschillende pistes. De andere aandeelhouder is DPG Media, dat onlangs RTL Nederland kocht. In RTL zit ook het succesvolle Nederlandse streamingplatform Videoland. Koopt DPG Telenet uit en fuseert het Streamz met Videoland? Of gaat het omgekeerd: Telenet neemt Streamz volledig over en DPG fuseert Videoland met VTM Go? “Wellicht heeft DPG nog enige tijd nodig om te onderzoeken hoe het de streamingactiviteiten op elkaar gaat afstemmen. Ik denk dat er nu vooral twee jaar tijd is gekocht, maar dat er dan wel beweging komt in die dossiers.”
Naar eigen zeggen fuseert Liberty Global Ziggo met Telenet om een sterke Benelux-groep te creëren en zo schaalvoordelen te behalen. Er zou voor 1 miljard euro aan synergieën geboekt kunnen worden, wat tot alertheid leidt bij de vakbonden. “Die schaalvoordelen zie ik amper, behalve misschien enkele deals met grote techbedrijven voor bijvoorbeeld AI-toepassingen”, zegt Evens. Bij die fusiebeweging wordt het Britse Vodafone, dat 50 procent bezat in de Nederlandse telecomoperator, grotendeels uitgekocht, op 10 procent na die Vodafone in de fusiegroep krijgt. Daardoor wordt Vodafone ook een kleine aandeelhouder in Telenet. De fusiegroep Ziggo Group (waarbij Ziggo in omzet zo’n derde groter is dan Telenet) zal vervolgens op de beurs in Amsterdam noteren. Ziggo zelf heeft zijn hoofdkwartier in Utrecht. Liberty zegt dat het hoofdkwartier van Telenet in Mechelen blijft, maar het is wel de vraag hoeveel dat nog te zeggen zal hebben.
Dynamisch alternatief
Het zal niet het scenario zijn dat voormalig minister-president Luc Van den Brande (CD&V) destijds voor ogen had, toen hij aan de wieg van Telenet stond in ‘zijn’ Mechelen. Telenet ontstond in 1996 uit de fusie van de kabelintercommunales en moest een dynamisch Vlaams antwoord bieden op de logge en door – in vele ogen – de PS gecontroleerde Belgische moloch Belgacom, voorheen de RTT. Die kabel, die alleen gebruikt werd om tv-signalen door te sturen, bleek heel geschikt om ook data door te sturen voor het toen nog prille internet. Om in dat segment sterk te staan, werd het Amerikaanse US West aan boord gehaald. De gok van Van den Brande werkte: Telenet verwierf een sterke marktpositie in Vlaanderen, was lang dynamischer dan Belgacom en breidde zijn activiteiten steeds verder uit. In 2006 volgde een beursgang. Alleen werd US West via enkele tussenstappen ingewisseld voor de Amerikaanse Liberty Group, die haar greep op Telenet steeds vergrootte, er uiteindelijk de controle overnam en nu in een Nederlands vehikel onderbrengt.
