Er ligt nog één spie grond braak langs de Ketenislaan in de zogenaamde Loghidden City, het enorme complex van opslagplaatsen in eigendom van Katoen Natie ten noorden van de Kallosluis. Als de gemeente Beveren de aanvraag goedkeurt, komen op die spie straks twee nieuwe gebouwen: een depot voor kunst én een congrescentrum. De plannen zijn getekend door het Antwerpse architectenbureau Polo dat eerder ook de rest van Burcht Singelberg vormgaf, de naam van de gebouwen die samen het operationele hoofdkwartier van het bedrijf vormen.
En wat komt die beiaard dan doen, denkt u? We laten het Fernand Huts zelf vertellen. “Bij het congrescentrum hoort een vluchttoren, een trap buiten het gebouw waarlangs mensen bijvoorbeeld in geval van brand kunnen evacueren. Op een gegeven moment dachten we: waarom hangen we geen klokken boven in die toren? Er zijn weinig dingen zo Vlaams als een beiaard. Welke Vlaming heeft geen hart voor dat klokkengelui? Tot vandaag betreur ik nog altijd de teloorgang van de feestelijke Antwerpse beiaardconcerten op maandagavond. In de jaren 80 was ik daar in de zomer elke week.”
Middeleeuwse waterburcht
De klokkentoren zal lang niet de eerste referentie zijn naar de Vlaamse tradities en geschiedenis die Huts in zijn werk stopt. Bij de officiële voorstelling van het project in 2004 liet hij zijn gasten in vier helikopters boven de werf vliegen. Die helikopters vertrokken niet toevallig vanop de site van de historische waterburcht Singelberg in Beveren. Dat kasteel van de Heren van Beveren is eeuwen geleden al met de grond gelijk gemaakt. Vandaag is het een überlandelijke plek waar je alleen nog een met gras begroeide heuvel ziet.
Volgens de legende onderhandelden in dat kasteel in 1585 de Antwerpse burgemeester Marnix van Aldegonde en de Spaanse bevelhebber Farnese over de overgave van de stad. Na de val verloor Antwerpen toen zijn positie als economische draaischijf van het toenmalige Europa. Huts, die in het verleden zelf geregeld op ramkoers lag met het Antwerpse stadsbestuur, zag daar een grote symboliek in.
De logistieke tycoon, die zich een echte bourgondiër noemt, geeft in zijn Singelberg graag en geregeld grote feesten, die meerdere dagen of weken beslaan en waarop tot meer dan 10.000 gasten worden uitgenodigd, die zich kunnen laven aan musicals, theateropvoeringen of middeleeuwse spektakels en veldslagen. De Singelberg is ook de plek waar hij grote kunstwerken tentoonstelt, zoals de uit de haak getrokken Brabo van Wim Delvoye, waarin de kunstenaar ook Fernand en Karin Huts zelf verwerkte, de Kruisweg van de Uruguayaan Pablo Atchugarry (“de mooiste in Europa”, volgens Huts) of het groot blauw kanon van Atelier Van Lieshout, gericht op het stadhuis van Antwerpen.
“Het nieuwe project wordt het orgelpunt”, zegt Huts. “Daarna is de beschikbare grond hier op. Maar ik ben er heel gelukkig mee.”
Wereldleider
Het eerste nieuwe gebouw is in hoofdzaak een depot voor kunst, al komen er ook een schrijnwerkerij, een fotostudio en verschillende ateliers in waar specialisten kunst en boeken zullen restaureren.
“We zijn al vijftien jaar bezig met het bewaren van kunst op topniveau, voor musea en voor particulieren”, vertelt de Antwerpse zakenman. “Dat is een zeer ingewikkeld proces. Er komen enorm veel variabelen bij kijken om al die objecten op een goede manier te conserveren: temperatuur, vochtigheid, licht, noem maar op… In de publieke sector zijn daar weinig budgetten voor. Wij hebben destijds een paar van onze fantastische ingenieurs laten samenzitten met enkele uitermate knappe koppen van Antwerpse musea, in het bijzonder van het KMSKA. En zo hebben we een expertise kunnen uitbouwen die in de wereld zijn gelijke niet kent.”
“Daarom hebben we vandaag ook klanten uit de hele wereld, niet alleen voor beeldende kunst, ook voor papier en boekwerken. Het succes maakt dat onze huidige ruimtes stilaan vol zitten. We hebben dus meer plaats nodig. En ondertussen staat de wetenschap ook niet stil. We hebben nog gesofisticeerdere systemen ontwikkeld en de nieuwe depots zullen dus nog beter en veiliger zijn.”
Intern gebruik
Het tweede nieuwe gebouw is ontworpen als een congrescentrum. Met een lobby, een horecagedeelte, polyvalente zalen en een belevingscentrum waar Katoen Natie zijn geschiedenis en waarden zal tentoonstellen. Maar de blikvanger wordt een auditorium op de negende verdieping, met plaats voor 280 mensen die een fabuleus panoramisch zicht zullen hebben, niet alleen op de Loghidden City, maar ook op de rest van de haven en de twee statige Scheldebochten waar de site tussen ligt. Opvallend: het congrescentrum is bestemd voor intern gebruik.
“Katoen Natie blijft groeien”, zegt Huts. “Het is in alsmaar meer landen actief. Er komen dus steeds meer mensen bij die we ook regelmatig willen samenroepen op ons hoofdkwartier. We kunnen die ruimte voor 280 mensen ook onderverdelen in kleinere ruimtes. En ja, normaal is het alleen voor intern gebruik. Maar kijk, het Havenbedrijf heeft ook zo’n centrum. Wij mogen nu soms hun faciliteiten gebruiken. Wat houdt ons tegen om tegen hen te zeggen dat ze gerust eens een keertje bij ons mogen komen?”
Erfgoed
We komen toch nog even terug op die beiaard. “We bekijken nog of we een bestaande beiaard kopen of een nieuwe laten maken”, zegt Fernand Huts. “Maar zie dat nu ook niet als het pronkstuk van de Singelberg, hè. Het is meer een leuke extra. En geef toe, hoe mooi zou het niet zijn om elke dag om 12 uur het Angelus te laten luiden? En dat de klanken dan uitwaaieren tot op de rechteroever, tot aan de Boerentoren?”
Waarmee hij dus meteen dat andere grote Huts-dossier aanhaalt dat in de geesten van de mensen leeft: de renovatie van ‘s lands beroemdste wolkenkrabber in het centrum van Antwerpen. “Ik vind het geweldig dat ik beide Scheldeoevers hun eigen erfgoed kan geven: de vernieuwde Boerentoren in Antwerpen en de afgewerkte Singelberg in Beveren. Want wees er maar zeker van dat ze die binnen tweehonderd jaar ook nog zullen koesteren.”