“Het is ondertussen heel zeldzaam dat er helemaal niets met AI gebeurt in een bedrijf”, begint De Buysser. “Werknemers gebruiken bijvoorbeeld al ChatGPT of andere toepassingen, soms zonder dat de bedrijfsleiding daarvan op de hoogte is. Het probleem is vooral dat bedrijven vaak nog geen duidelijke richting hebben. Ook is er geen idee van de return on investment en strategische vragen blijven onbeantwoord.”
AI kan volgens De Buysser een medewerker wel sneller maken, maar dat betekent niet automatisch dat het bedrijf daar beter van wordt. “Als iemand dankzij AI 50 procent sneller werkt, maar de vrijgekomen tijd nergens voor wordt ingezet, levert die tijdswinst uiteindelijk weinig op voor het bedrijf.”
Begin niet met AI, begin met je probleem
De belangrijkste boodschap van De Buysser is eenvoudig: koop geen AI omdat iedereen ermee bezig is. “Er is niets zo vreselijk als technologie om de technologie. Technologie moet problemen oplossen. Een kmo moet eerst nagaan waar het tegenaan loopt en waar het naartoe wil. Pas daarna komt de vraag welke technologie daarbij kan helpen.”
Dat kan voor elk bedrijf iets anders betekenen. Een onderneming die vooral wil groeien en internationaal actief wil worden, kan AI bijvoorbeeld gebruiken om interne administratie te automatiseren, zodat medewerkers meer tijd krijgen om klanten te zoeken. Een bedrijf dat vooral op prijs concurreert, kan AI dan weer inzetten om efficiënter te werken en kosten te drukken.
Volgens De Buysser kan AI in grote lijnen vier waarden opleveren. Het kan een bedrijf efficiënter maken, de kwaliteit van producten of diensten verbeteren, medewerkers slimmer maken door kennis beter beschikbaar te maken en de dienstverlening persoonlijker maken.
“Wij komen heel zelden bedrijven tegen waar het uitsluitend om productiviteit draait. In heel veel gevallen liggen bedrijven ook wakker van betere producten en een betere service.”
“Als je een advocaat bent en je gaat je contracten volledig met AI genereren, moet je jezelf afvragen waarom een klant jou daar nog voor zou betalen”
Pieter De BuysserDrie domeinen
Wie AI praktisch wil inzetten, hoeft volgens De Buysser niet meteen een ingewikkeld systeem te laten bouwen. Hij ziet drie laagdrempelige domeinen.
Een eerste is kennis verzamelen en toegankelijk maken. Veel kmo’s zijn afhankelijk van enkele medewerkers die jarenlang ervaring hebben opgebouwd en een enorme hoeveelheid kennis in hun hoofd dragen. Door bijvoorbeeld gesprekken te laten transcriberen en informatie met AI te structureren, kan die kennis makkelijker worden bewaard en teruggevonden.
Een tweede toepassing is zoeken in die interne kennis. Denk aan een bedrijf dat wil weten of er vroeger al eens een gelijkaardige offerte werd gemaakt. AI kan helpen om die informatie sneller terug te vinden.
Een derde domein zijn administratieve taken die weinig waarde creëren voor de klant. Een kleine aannemer kan bijvoorbeeld verschillende offertes van onderaannemers door AI laten vergelijken.
“Dat is iets waar niemand gelukkig van wordt, en AI kan daarbij helpen. Controleer natuurlijk wat eruit komt, valideer het en gebruik je gezond verstand.”
Niet alles moet met AI
Tegelijk waarschuwt hij voor het idee dat AI overal de oplossing voor is. Een kmo moet zich volgens hem eerst afvragen waarvoor klanten eigenlijk betalen. “Als het je competitief voordeel in het gedrang brengt, moet je AI niet inzetten.”
“Een bedrijf dat zich bijvoorbeeld onderscheidt door persoonlijk klantencontact, kan zichzelf in de vingers snijden door dat contact volledig te automatiseren”, legt hij uit. “Een chatbot kan buiten de kantooruren gerust praktische vragen opvangen, maar het menselijke gesprek hoeft niet te verdwijnen.”
Ook wie kwaliteit verkoopt, moet oppassen. “Als je bijvoorbeeld een advocaat bent en je gaat je contracten volledig met AI genereren, moet je jezelf afvragen waarom een klant jou daar nog voor zou betalen. Ofwel gebruik je AI op een manier die alleen jij kunt, omdat je de technologie verstandig combineert met je eigen expertise. Ofwel gebruik je het niet.”
Microsoft Paint
Veel bedrijven beginnen vandaag met ChatGPT. Dat is volgens De Buysser een prima eerste kennismaking, maar het mag daar niet stoppen. Hij vergelijkt het met Microsoft Paint: iedereen gebruikte het vroeger omdat het op de computer stond en gratis was, maar dat maakte je nog geen grafisch ontwerper. “Het gevaar is dat je met AI niets anders doet dan wat prutsen in ChatGPT. De echte meerwaarde ontstaat wanneer bedrijven AI integreren in hun werking en gericht inzetten voor concrete problemen.”
Wat kost AI?
Voor kmo’s hoeft de eerste stap volgens De Buysser niet duur te zijn. De courante AI-tools kosten volgens hem ongeveer 20 à 30 euro per gebruiker per maand.
“Dat is een kennismakingsbudget waarmee je kan beginnen experimenteren. Voor grotere toepassingen moet een bedrijf vervolgens een echte businesscase maken. Gebruik ook hier weer je gezond verstand: als je een probleem hebt dat voor jouw bedrijf 10.000 euro waard is, moet je op zoek gaan naar een oplossing die die 10.000 euro waard is.”
“Je moet als bedrijf goed weten welke AI-skills jouw medewerkers moeten hebben. Daarna kan je beslissen hoe je ze gaat opleiden”
Pieter De BuysserOpleiding
Niet alleen de software kost geld. Wie AI goed wil inzetten, moet volgens De Buysser bovendien investeren in opleiding. “Je kan morgen naar de Gamma gaan, een cirkelzaag kopen en proberen een kast te maken. Maar de gemiddelde persoon die dat doet, zal waarschijnlijk een vreselijke kast maken. Geef exact diezelfde cirkelzaag aan een professional en die kan er een fantastische kast mee maken. Opleiding is belangrijk. Je moet dus als bedrijf al goed weten welke AI-skills jouw medewerkers moeten hebben. Daarna kan je beslissen hoe je ze gaat opleiden.”
Meer AI-integraties
De grootste verandering moet volgens De Buysser bovendien nog komen. Hij verwacht dat AI steeds minder een aparte tool zal zijn die werknemers bewust openen, en steeds meer onderdeel wordt van software die ze vandaag al gebruiken. “We gaan steeds meer AI-integraties zien.”
De Buysser vergelijkt de huidige technologie met een krachtige motor die nog lang niet volledig wordt benut. In de toekomst zullen AI-systemen volgens hem steeds meer op de achtergrond werken, afgestemd op de noden van een bedrijf.
