Toen Ilham Kadri (57) half september aankondigde dat ze stopte bij chemiebedrijf Syensqo, zei de Frans-Marokkaanse CEO dat “je de wijsheid moet hebben om te vertrekken wanneer de juiste mensen klaar zijn om het stokje over te nemen”. Wellicht bedoelde ze dat je de wijsheid moet hebben om te vertrekken als blijkt dat je niet de meerwaarde kunt realiseren die je de beleggers had beloofd bij de opsplitsing van het oude Solvay in Syensqo en een ‘nieuw’ Solvay.
“Schone slaapster”
Flashback naar 2018. Het Belgische chemiebedrijf Solvay kondigt een nieuwe CEO aan: Ilham Kadri. De ‘doctor in de chemie’ moet het bedrijf wakker schudden. Kadri groeide op in Marokko bij haar grootmoeder, die haar aanspoorde om verder te studeren “om te voorkomen dat ze via een huwelijk aan huis gekluisterd zou worden”. “Solvay stond bekend als een schone slaapster”, blikte Ilham Kadri tijdens een afscheidsinterview in Trends terug op haar aanstelling. “En jawel, het bedrijf was ingedommeld, meer dan ik had gedacht.”
Solvay werd opgericht in 1863 door de broers Ernest en Alfred Solvay. Ernest, chemicus van opleiding, had twee jaar eerder een procedé ontwikkeld om op grote schaal natriumcarbonaat – beter bekend als soda – te maken. Daarmee legde hij de basis van de huidige multinational die intussen véél meer produceert dan enkel soda. Kadri vond dat Solvay niet optimaal presteerde, omdat traditionele, meer cyclische activiteiten onder één dak zaten met groeigerichte ‘specialty-chemical’-activiteiten. Ze geloofde dat een opsplitsing nodig was om meer “focus” te krijgen, de “wendbaarheid” te verhogen en zo “méér waarde te creëren”. Wat de beleggers als muziek in de oren klonk. Solvay behield de activiteiten in basischemie, Syensqo kreeg de groeitakken: hightech kunststoffen voor de luchtvaart, batterij- en waterstoftechnologie, biologische materialen, noem maar op.
Half december 2023 mag een trotse Kadri de openingsbel luiden van Euronext Brussel ter gelegenheid van de beursgang van Syensqo. De nieuwkomer krijgt meteen een plaatsje in de Brusselse sterindex, de Bel-20, naast het ‘nieuwe’ – lees: afgeslankte – Solvay.
Bijna helft minder waard
Maar wat een groeiverhaal had moeten worden, draait uit op een sisser. De aandeelhouders van Syensqo hebben sinds de afsplitsing nog niet veel redenen tot juichen gehad, zegt analist Kristoff Van Houte van beursbrief Kroffinvest. Het Syensqo-aandeel is vandaag bijna de helft minder waard dan bij de beursgang. Meer nog, de beurswaarde van Solvay en Syensqo samen ligt vandaag met 7,85 miljard euro een stuk onder de 12 miljard die Solvay waard was vóór de opsplitsing.
“Het duurt tien jaar om de effecten van zo’n beslissing te kunnen meten”, verdedigde Ilham Kadri de opsplitsing begin dit jaar nog in Trends. “Mensen zijn tegenwoordig erg ongeduldig; ze verwachten binnen een kwartaal of een jaar rendement. Ik heb mijn raad van bestuur gezegd dat het drie tot vijf jaar zou duren. Het zijn echter moeilijke jaren voor de chemische industrie, ook al doen we het beter dan onze concurrenten. Ik heb er alle vertrouwen in: het gaat lukken.”
Maar dat bleek (nog) niet uit de resultaten die Syensqo vorige donderdag publiceerde: de omzet én de winst waren alweer fors gedaald – nog maar eens – en voor 2026 verwacht de nieuwe CEO Mike Radossich geen beterschap. Sindsdien nam het aandeel een duik met zowat 35 procent ofte dik 2,8 miljard euro beurswaarde foetsie. Tot ongenoegen van de stichtende Solvay-families, die via de holding Solvac 30,8 procent van Syensqo in handen hebben. In drie dagen tijd zagen de zowat 14.000 aandeelhouders bijna een miljard euro in rook opgaan.
Nochtans heeft Kadri voor die opsplitsing flinke bonussen gekregen: volgens zakenkrant De Tijd minstens 25,7 miljoen euro, waarvan 12 miljoen “als erkenning voor haar uitzonderlijke inzet” bij die splitsing. Het was de grootste cashbonus ooit uitbetaald in ons land. Die leverde haar dat jaar ook de titel van ‘best betaalde CEO in de Bel-20’ op: haar totale loonpakket kwam toen uit op liefst 22 miljoen euro.
“Voor zo’n bedrag mag je als belegger toch iets verwachten”, zegt Kristoff Van Houte. “Maar vorig jaar stelde Kadri de vooruitzichten een paar keer neerwaarts bij. En toen vorige week bleek dat het bedrijf zelfs onder die verlaagde lat bleef, was de degout bij veel beleggers compleet. Zij geloven niet meer in de eeuwige groeibelofte. Met een enorme koersval als gevolg.” Dat Kadri zelf nog “drie tot vijf jaar” geduld vroeg, gezien “de moeilijke jaren voor de chemische industrie”, noemt hij een “te gemakkelijk excuus”. “Feit is: als we nu de rekening maken van de opsplitsing, dan was het sop de kool absoluut niet waard. En dat is een pijnlijke conclusie.”
Al blijft de beursanalist het glas wel halfvol zien: “De nieuwe CEO komt uit de tak ‘lichtgewichtmaterialen’ die onder meer levert aan de burgerluchtvaart, met klanten als Boeing, en de militaire luchtvaart, onder meer voor de F-35. En dat zijn wel degelijk veelbelovende markten; alleen zijn die compleet ondergesneeuwd door de slechte cijfers én de recordbonussen voor mevrouw Kadri.”
