Elke Geraerts startte haar gesmaakte keynote met een verwijzing naar ons uit de hand gelopen GSM-gebruik. Statistieken tonen aan dat we met zijn allen gemiddeld wel tot 4 uur per dag naar dat kleine scherm zitten te turen.
Daar zijn ook redenen en zelfs verklaringen voor, vindt Geraerts: we willen vertrouwen op systemen, we hebben angst voor change en het niet-voorspelbare waar we vaak mee geconfronteerd worden en we stellen voortdurend vast dat bepaalde zaken niet meer te begrijpen vallen. De social media als een allesbeheersende factor, terwijl we onze grootste troef (ons brein) als het ware on hold zetten.
We doen maar wat
“Ons brein is onze eigenste vorm van AI en bijzonder waardevol”, orakelde Elke. “Alleen gebruiken we dat veel te weinig. We doen maar wat en altijd opnieuw hetzelfde, zonder echt rekening te houden met onze hersencellen. We waken over onze voeding en we waken erover dat we voldoende bewegen. Maar we waken niet of nauwelijks over ons eigen brein. In de diepte denken hebben we geschrapt. In feite zou je kunnen zeggen dat er een grootscheepse braindrain bezig is. Niet in de zin dat talent van hier naar elders verhuist. Wél in de zin dat we onvoldoende nadenken over waar we mee bezig zijn.”
Volgens Geraerts heeft ons brein twee systemen: één deel dat snel denkt en één deel dat traag denkt. Het snel denken overheerst alles, want goed voor 90 procent. “Net dat traag denken zou moeten opgewaardeerd worden”, dixit Elke Geraerts. “Maar dat doen ondernemers niet. Ze rijden liever op automatische piloot. Terwijl net het traag denken synoniem staat voor een authentieke piloot, die de activiteiten in zijn bedrijf kritisch durft in vraag te stellen. Ondernemers moeten absoluut die authentieke piloot aanzetten, onder meer ook door te durven nieuwsgierig te zijn en zo bij te leren. Kortom: ze moeten anders leren focussen, want de juiste focus zetten is het nieuwe goud.”
Tips om focus te houden
Elke Geraerts schreef een boek met die titel: Focus is het nieuwe goud. Stilzwijgend luisterend vroegen zowat 1.100 West-Vlaamse ondernemers zich al af hoe dat dan moet, focus houden.
Elke Geraerts strooide kwistig met tips. Zoals: durf te kiezen, durf zaken achterwege te laten. Of om het met de woorden van Steve Jobs te zeggen: “Innovation starts when you say no to 1.000 things.“
Een andere gratis tip: stop met multitasken. Iedereen denkt dat hij het kan, maar dat klopt niet, zo heeft wetenschappelijk onderzoek al aangetoond. Multitasken zorgt alleen voor meer stress, minder flexibiliteit en een kop die overvol geraakt, zodat men zich op het einde van de dag soms de vraag stelt: “Wat heb ik nu weer allemaal gedaan vandaag?” Multitasken is niets anders dan switch tasken, voortdurend met iets anders bezig zijn en dat kost bergen energie. Focus daarom op één single task, maar doe dat goed, adviseerde Geraerts.
De Limburgse pakte ook uit met een treffend beeld, waarop tientallen konijnen door een ruimte lopen terwijl achteraan een olifant staat te wachten. “Door de hele tijd bezig te zijn met de konijnen (emails, social media, GSM, enzovoort), zien we de olifant (zeg maar een groot probleem) niet meer staan, terwijl dat net het belangrijkste is”, waarschuwde Geraerts. “Goed leiderschap gaat net over aandacht besteden aan de zaken die er echt toe doen, zoals strategie of financiële gezondheid van het bedrijf. Wat geldt voor ondernemers, geldt ook voor werknemers. Werknemers die al eens buiten durven te lopen om even een luchtje te scheppen en in de wolken weg te dromen, zijn meer waardevol dan zij die de hele tijd met hun neus op een klein scherm geplakt zitten.”
Descartes achterna
Besluiten deed Elke Geraerts met de boodschap: Focus is het nieuwe IQ, en connectie houden met jezelf en je omgeving is het nieuwe EQ. Descartes zei ooit: “Je pense donc je suis.” Dat (denken) is niet voldoende, aldus de spreekster: denk kritisch, dat is noodzakelijk, en dan besta je echt.
Finaal stuurde ze alle West-Vlaamse ondernemers de nacht in met een to do-lijstje om over na te denken binnen de 48 uur. Met een handvol pertinente vragen: wat gaf mij vandaag veel energie, wat heb ik gedaan wat een ander wist te waarderen, hoe aanwezig was ik tusen mijn mensen, wat leidde mij vandaag af van de essentie en welke veranderingen hebben impact gehad?
(Karel Cambien)
